Trump'ın dizel anlaşması Zelenskiy ile krize yol açtı

ABD Başkanı Donald Trump'ın Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile dizel tedariki konusunda yaptığı anlaşma, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin Rus rafinerilerine yönelik saldırıları durdurma yönündeki altı Amerikan talebini görmezden gelmesinin ardından Washington ile Kiev arasında yeni bir krize yol açtı. Bu bilgi, "Axios" sitesine konuşan bir ABD'li yetkiliye dayandırıldı.

Yetkili, Ukrayna'nın son aylarda Rus rafinerilerine yönelik saldırılarını sürdürmesinin Rusya'da enerji krizine yol açtığını, bunun da Moskova'nın dizel ihracatını yasaklamasına ve İran'daki savaş nedeniyle zaten baskı altında olan küresel piyasalarda ek baskı oluşmasına neden olduğunu belirtti.

Zelenskiy ise "Axios"a verdiği röportajda anlaşmaya şaşırdığını belirterek, bunu "adil ve dürüst olmayan" ve Putin'e haksız bir hediye olarak nitelendirdi.

Zelenskiy, Trump ve onun temsilcileri Steve Witkoff ile Jared Kushner'a, Moskova'nın Ukrayna elektrik santrallerini hedef almayı bırakması halinde saldırıları durdurmaya hazır olduğunu iletti.

ABD'li yetkili, Trump'ın, saldırıların ABD'deki akaryakıt fiyatlarına etkisi nedeniyle Ukrayna'nın tek taraflı olarak saldırılarını durdurmasını istediğini, rafinerilerin hedef alınmasının Rusya'nın Ukrayna elektrik şebekesine yönelik saldırılarıyla eşdeğer olmadığını savunduğunu aktardı.

Miami'de sekiz saat süren görüşmelerde Witkoff ve Kushner, Ukrayna heyetine, Kiev'in tekrar eden talepleri görmezden gelmesinin ardından Trump'ın Putin ile temasa geçerek Rus dizel ihracatına yönelik yaptırımları kaldırmayı planladığını bildirdi.

ABD'li yetkili, Kiev'e istihbarat desteğinin kesileceğine dair bir tehditte bulunulmadığını, ABD'nin mühimmat ve bilgi desteğinin süreceğini vurguladı.

Kriz, ABD, Avrupa ve NATO'nun Ukrayna'ya savaşın sona erdirilmesi kapsamında sunacağı güvenlik garantilerinin ele alındığı, Ukraynalı ve Avrupalı diplomatların katıldığı görüşmelerin ardından ortaya çıktı.

Görüşmelerde toprak meseleleri, yeniden inşa finansmanı, ordu yapılanması, Avrupa Birliği üyeliği, NATO ile ilişkiler ve Avrupa ile Rusya arasında olası bir güvenlik çerçevesi de ele alındı.

Ayrıca, ABD'nin fiyatları düşürmeyi ve Rusya'yı taviz vermeye teşvik etmeyi umduğu, Moskova ile olası enerji anlaşmaları da gündeme geldi.

Witkoff ve Kushner'ın önümüzdeki hafta Moskova ve Kiev'i ziyaret etmeyi değerlendirdiği, ancak krizin bu planları nasıl etkileyeceğinin henüz netleşmediği bildirildi.

Öte yandan, Putin'in dış politika danışmanı Yuri Uşakov, Putin'in Trump ile 90 dakika süren telefon görüşmesinde barış müzakerelerine yeniden başlama sözü vermediğini, bunun Ukrayna saldırılarının Rusya'daki parlamento seçimleri sırasında devam etmesine bağlandığını söyledi.