Körfez İşbirliği Konseyi Genel Sekreteri'nden bölgesel güvenlik vurgusu

Körfez İşbirliği Konseyi Genel Sekreteri Jasem Muhammed el-Budeyvi, Konsey üyesi ülkelerin güvenliğinin bölünmez bir bütün olduğunu vurgulayarak, uluslararası hukuka ve devletlerin egemenliğine saygı temelinde istikrarlı ve sürdürülebilir bir bölgesel güvenlik sisteminin güçlendirilmesi çağrısında bulundu.

Budeyvi'nin açıklamaları, Bahreyn'in başkenti Manama'da düzenlenen 22. Bölgesel Güvenlik Zirvesi "Manama Diyaloğu 2026" kapsamında gerçekleştirilen "Bölgesel Güvenliğin Temelleri" başlıklı üçüncü genel oturumda yapıldı.

Budeyvi, 28 Şubat'tan bu yana bölgede yaşanan gelişmelerin, özellikle İran'ın Konsey ülkelerine ve onların sivil ve kritik tesislerine yönelik saldırılarının ardından, bölgesel güvenliği ciddi tehditlerle karşı karşıya bıraktığını ifade etti. Bu saldırıların, Konsey ülkelerinin savaşa dahil olmamasına ve gerilimi azaltmaya yönelik diplomatik çabalarına rağmen gerçekleştiğini belirtti.

Söz konusu saldırıların, Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğinin aksamasıyla küresel ekonomiye, enerji fiyatlarına, nakliye maliyetlerine ve tedarik zincirlerine de olumsuz yansıdığını kaydetti.

Budeyvi, Temmuz ayından bu yana Yemen'deki Husilerin Suudi Arabistan'a, özellikle Mekke ve Medine'ye yönelik düzenlediği terör saldırılarını kınayarak, bu eylemlerin İslam'ın kutsal mekanlarının dokunulmazlığını ihlal ettiğini ve bölge güvenliğini ciddi şekilde tehdit ettiğini söyledi.

Bölgesel güvenliğin sürdürülebilir şekilde inşası için beş temel unsurun önemine dikkat çeken Budeyvi, ilk olarak uluslararası hukuka ve devletlerin egemenliğine saygı ile iyi komşuluk ilkelerine bağlılık ve anlaşmazlıkların barışçıl yollarla çözümünü vurguladı. Ayrıca, Bahreyn'in Konsey ve Ürdün adına sunduğu ve 136 ülkenin desteklediği, 11 Mart 2026 tarihli Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 2817 sayılı kararının uygulanmasının önemine işaret etti.

İkinci unsurun ise ortak savunma ve Körfez askeri entegrasyonu olduğunu belirten Budeyvi, Konsey üyesi ülkelerin silahlı kuvvetlerinin hazırlık seviyesini övdü ve Cidde'de yapılan liderler toplantısında askeri entegrasyonun artırılması ve balistik füzelere karşı erken uyarı sisteminin tamamlanması yönünde alınan kararları hatırlattı.

Üçüncü unsur olarak diplomasi ve anlaşmazlıkların barışçıl yollarla çözümünün altını çizen Budeyvi, tüm tarafların karşılıklı irade ve sorumlu yaklaşım göstermesinin gerekliliğine dikkat çekti; Konsey ülkelerinin uluslararası ve bölgesel ortaklıklarını da değerlendirdi.

Dördüncü unsur kapsamında ise deniz güvenliği ve enerji tedarikinin ortak uluslararası sorumluluk olduğunu vurgulayan Budeyvi, uluslararası topluma Hürmüz ve Babülmendep Boğazları'ndaki saldırıların durdurulması ve sorumluların hesap vermesi çağrısı yaptı. Konsey ülkelerinin enerji tedarikinin esnekliğini artırmak için bölgesel projeleri güçlendirdiğini belirtti.

Beşinci unsurun ise kalkınma ve uluslararası ortaklıklar yoluyla istikrarın sağlanması olduğunu ifade eden Budeyvi, Konsey ülkelerinin ekonomisinin yaklaşık 2,4 trilyon dolar büyüklüğünde olduğunu ve bunun krizlerle başa çıkma ve istikrarı destekleme kapasitesini artırdığını söyledi.

Budeyvi, Konsey ülkelerinin Yemen'deki meşru hükümete, Irak, Suriye ve Lübnan'ın güvenliğine desteğinin süreceğini vurguladı. Kalıcı barışın, iki devletli çözüm temelinde adil bir Filistin meselesiyle bağlantılı olduğunu belirten Budeyvi, ayrıca su ve gıda güvenliğinin güçlendirilmesi ile iklim değişikliğiyle mücadeleye de dikkat çekti.

Son olarak Budeyvi, bölgesel güvenliğin yalnızca güç dengelerine değil, tüm tarafların saygı göstereceği uluslararası kurallara ve bölge ülkelerinin katılımıyla oluşturulacak bir güvenlik sistemine dayalı olması gerektiğini vurguladı. Konsey ülkelerinin, 2024'te başlatılan bölgesel güvenlik vizyonu doğrultusunda bu sistemin inşasına katkı sağlamaya hazır olduğunu yineledi.