TBMM, Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın ilk maddesini onayladı

Türkiye Büyük Millet Meclisi, Çarşamba gecesi geç saatlerde Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan arasında imzalanan ve 16 maddeden oluşan Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın ilk maddesini kabul etti.

Birinci madde, tarafların her bir ülkenin bağımsızlığını, egemenliğini, toprak bütünlüğünü ve uluslararası alanda tanınan sınırlarını korumak için uygun yollarla iş birliği yapma ve herhangi bir tehdide karşı birlikte hareket etme taahhüdünü içeriyor.

İkinci madde, ortak savunma ilkesini belirliyor; buna göre, taraf ülkelerden birine dışarıdan yapılacak silahlı saldırı, üç ülkeye yapılmış sayılacak ve saldırıya uğrayan ülkeye, askeri dahil tüm imkanlarla, nesnel değerlendirme ve BM Şartı'nın 51. maddesinde yer alan meşru müdafaa hakkı çerçevesinde derhal yardım edilmesi öngörülüyor.

Üçüncü madde, savunma, savunma sanayii ve güvenlik alanlarında iş birliğinin güçlendirilmesini ve silahlı kuvvetler arasındaki ilişkilerin geliştirilmesini öngörüyor. Dördüncü madde ise uluslararası güvenlik konularında düzenli istişareler yapılmasını ve hayati çıkarlar ile ulusal güvenliğin korunması için tek taraflı veya ortak önlemler alınmasını düzenliyor.

Beşinci madde, tüm terör biçimleriyle mücadelede iş birliğinin artırılmasını öngörürken, altıncı madde personel değişimi, konuşlandırma, eğitim ve ortak askeri tatbikatların düzenlenmesini teşvik ederek üç ülkenin silahlı kuvvetleri arasında operasyonel uyum ve koordinasyonu güçlendirmeyi amaçlıyor.

Yedinci madde, teknoloji transferi, ortak geliştirme ve üretim, bilimsel araştırma, insan kaynağı eğitimi ve savunma sanayii alanında tecrübe paylaşımını kapsıyor.

Sekizinci madde, taraf ülkelerin dışişleri ve savunma bakanları ile genelkurmay başkanlarından oluşan "Siyasi ve Savunma Strateji Komitesi"nin kurulmasını öngörüyor. Komite yılda iki kez toplanacak ve ortak savunma stratejilerini belirleyecek. Komitenin genel sekreterliği Suudi Arabistan'da olacak ve ilk genel sekreter Pakistan vatandaşı olacak.

Dokuzuncu madde, güvenli kanallar üzerinden istihbarat paylaşımını düzenlerken, onuncu madde karşılıklı lojistik desteğin kapsamını; silah, mühimmat, yakıt ve yedek parça gibi unsurları belirliyor.

On birinci madde, anlaşmanın hükümlerinin uygulanması için yasal zemin oluşturduğunu vurgularken, on ikinci madde taraf ülkelerin önceki uluslararası yükümlülüklerinin gözetileceğini belirtiyor. On üçüncü madde, paylaşılan bilgi ve belgelerin "bilmesi gereken" esasına göre gizli tutulmasını, on dördüncü madde ise anlaşmazlıkların dostane istişarelerle çözülmesini öngörüyor.

On beşinci madde, anlaşmada değişiklik yapılmasının tüm tarafların onayına bağlı olduğunu, on altıncı madde ise anlaşmanın onay sürecini ve son onay belgesinin komite sekreterliğine sunulmasıyla yürürlüğe gireceğini düzenliyor.

Veliaht Prens ve Başbakan Muhammed bin Selman, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Pakistan Başbakanı Muhammed Şahbaz Şerif, Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nı 7 Ağustos'ta Mekke'de imzalamıştı.

Anlaşma, üç ülke arasında savunma ve güvenlik alanında iş birliğini güçlendirmeyi, ortak caydırıcılık ve savunma mekanizmalarını geliştirmeyi ve bölgesel güvenlik iş birliğini pekiştirmeyi amaçlıyor.