Mahkeme kararına rağmen İsrail, timsah projesine devam ediyor

Kudüs Merkez Mahkemesi, Necef’teki Ketziot Cezaevi çevresinde timsahların güvenlik önlemi olarak kullanılmasını öngören İsrail planının uygulanmasını geçici olarak durdurdu. Hükümet ise projeyi sürdürmek için gerekli hukuki ve idari adımları atmaya devam ediyor.

Yediot Ahronot gazetesinin haberine göre, İsrail Çevre Koruma Bakanı Idit Silman, Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir ile birlikte hükümetin “deneysel” olarak nitelendirdiği projeyi ilerletiyor. Proje, 7 Ekim’den bu yana artan Filistinli tutuklu sayısı nedeniyle, Ketziot Cezaevi çevresine timsah yerleştirerek güvenliği artırmayı ve tehlikeli olarak sınıflandırılan mahkumları caydırmayı amaçlıyor.

Mahkeme kararına rağmen Silman, Doğa ve Parklar İdaresi’ne bir mektup göndererek timsahların cezaevi bünyesinde tutulmasına ilişkin şart ve standartların belirlenmesini istedi. Silman, bu gerekliliklerin tamamlanmasının projenin ilerlemesi için idari bir adım olduğunu belirtti. Mektubunda, timsahların cezaevinde tutulmasının “güvenlik ihtiyacı” olduğunu savunan Silman, yasal gereklilikler tamamlandığında projenin önümüzdeki günlerde başlayabileceğini ifade etti.

Yeniden sınıflandırma kararı tepki çekti

Proje, Silman’ın Temmuz ortasında Nil timsahını “evcilleştirilmiş yabani hayvan” olarak yeniden sınıflandırma kararı üzerine inşa edildi. Bu değişiklik, daha önce koruma altındaki bir tür olan timsahların güvenlik kurumlarında tutulmasına yasal zemin sağladı.

Karar, Çevre Koruma Bakanlığı’nın hukuk müşaviri ve Doğa ve Parklar İdaresi’nin karşı çıkmasına rağmen alındı. İdare, yasalara göre bu tür hayvanların yalnızca bilimsel araştırma, eğitim veya farkındalık amacıyla tutulabileceğini, güvenlik amaçlı kullanımın ise yasal olmadığını vurguladı.

Uzmanlar, bu adımın bilimsel veya hukuki bir dayanağı olmadığını ve Yaban Hayatı Koruma Yasası’yla çelişebileceğini belirtiyor. Eleştirmenler, “evcilleştirilmiş yabani hayvan” sınıflandırmasının daha önce ticari timsah yetiştiriciliğine izin vermek için kullanıldığını, ancak timsahların kaçması ve doğal çevreye tehdit oluşturması sonrası bu uygulamadan vazgeçildiğini hatırlattı.

Mahkeme uygulamayı geçici olarak durdurdu

Kudüs Merkez Mahkemesi’nin kararı, “Hayvanların Yaşamasına İzin Verin” adlı derneğin başvurusu üzerine alındı. Dernek, projenin yasal olmadığını, hayvanlar ve halk için tehlike oluşturduğunu savunarak, 15 Temmuz’da alınan timsahların cezaevlerinde güvenlik amacıyla kullanılmasına ilişkin bakanlık kararının iptalini talep etti.

Mahkeme, devletin iki hafta içinde yanıt vermesine kadar yürütmeyi durdurma kararının geçerli olmasına hükmetti. Ancak Ketziot Cezaevi’nde projeye yönelik inşaat çalışmalarının, hendek kazımı da dahil olmak üzere, devam etmesine izin verdi.

Başvuruda, Cezaevi İdaresi’nin cezaevini çevreleyen hendek kazımı ve timsah sahibi kurumlarla temas kurulması gibi hazırlıklara başladığı, projeye Ulusal Güvenlik Bakanlığı’ndan 21 milyon şekel bütçe ayrıldığı belirtildi.

Öte yandan, Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir mahkeme kararını eleştirerek, bunun hükümetin caydırıcı önlemlerini engellediğini savundu. Ben-Gvir, “Teröristler timsahların gelmesinden korkuyor, ama mahkeme onlara yardım etmekte acele etti” dedi.

Ben-Gvir, Aralık ayında Filistinli tutukluların bulunduğu cezaevlerinin timsahlarla çevrilmesini önermişti. Bu öneri, geçen yıl Florida’daki “Alligator Alcatraz” göçmen gözaltı merkezinin bir yıl faaliyette kaldıktan sonra Haziran’da kapatılmasına atıfta bulunuyordu.