ABD'nin kamu borcu 40 trilyon doları aştı

ABD'nin kamu borcu, Hazine Bakanlığı'nın Çarşamba günü açıkladığı verilere göre ilk kez 40 trilyon doları aştı. Bu artışta borçlanma maliyetlerinin yükselmesi etkili oldu.

ABD Hazine borcu, Salı günü kısa vadeli tahvil ihracı sonrası 40,047 trilyon dolara ulaştı. Bu yükselişte sağlık ve sosyal güvenlik harcamalarına bağlı kredi artışı ile faiz ödemelerindeki yükseliş etkili oldu.

Bu artış, Kongre Bütçe Ofisi'nin yıl sonu için öngördüğü 39,4 trilyon dolarlık tahmini de aşmış oldu. Orta Doğu'daki savaş ve enerji fiyatlarındaki artışın yol açtığı enflasyon endişeleri, borçlanma maliyetlerini son yılların en yüksek seviyelerine taşıdı.

ABD'nin 30 yıllık uzun vadeli Hazine tahvillerinin getirisi Salı günü 2007'den bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Bu durum, devletin borcunu daha yüksek faiz oranlarıyla yeniden finanse etmesine ve borç yükünün artmasına yol açtı. Hazine Bakanlığı, Eylül'den itibaren uzun vadeli tahvillerde daha büyük geri alım işlemleri başlatacağını açıkladı. Bu adım, faiz oranlarını yatıştırdı ve yatırımcılara güven verdi.

Brookings Enstitüsü'nden bütçe ve vergi uzmanı Jessica Riedl, federal hükümetin bütçe açığı hızının sürdürülemez olduğunu belirtti. ABD'nin borcu, 2008 krizinden bu yana iki katına çıkarak GSYH'nin yaklaşık %125'ine ulaştı. Mevcut bütçe açığı ise GSYH'nin %7-8'i seviyesinde; bu oran, önceki yıllardaki %3-4'lük seviyelere kıyasla finansal piyasalarda endişe yaratıyor.

Demokrat Senatör Mark Kelly, eski ABD Başkanı Donald Trump'ın ilk döneminde borcu kapatma sözü verdiğini, ancak borcun 40 trilyon dolara ulaştığını hatırlattı. Cumhuriyetçi Senatör Rick Scott ise Kongre'yi harcamaları kısıp bütçe dengesini sağlamaya çağırdı. Hazine Bakanı Scott Besant, hedefinin bütçe açığını GSYH'nin %3'üne indirmek olduğunu açıklamıştı. Ancak, Şubat ayında Yüksek Mahkeme'nin iptal ettiği gümrük vergilerinin şirketlere iadesi, artan askeri harcamalar (özellikle İran ile yaşanan çatışmalar nedeniyle) ve vergi indirimleri, bütçe açığının büyümesine yol açtı.

Uzmanlar, borcun GSYH'ye oranı için otomatik bir kriz eşiği olmadığını, ancak kamuya açık borcun ekonomik açıdan en önemli gösterge olduğunu belirtiyor. Riedl, bu psikolojik göstergelerin finansal piyasalar için uyarı niteliğinde olduğunu ifade etti. Bipartisan Policy Center'dan maliye politikası direktörü Kaleb Quakenbush ise, federal hükümetin borçlanmasının 2007-2009 finansal krizi ve Kovid-19 salgını sırasında arttığını, Kongre ve yönetimlerin sürdürülebilir bir çözüm üretemediğini, yeni bir kriz durumunda ciddi sorunlarla karşılaşılabileceğini söyledi.